Felles hugs, felles framtid

På eit gatehjørne i Sarajevo står det tagga på svensk: ”Glöm aldrig! Srebrenica”.

Dei to siste dagane har vi sitte inne på eit møterom, norske ungdommar frå ungdomsparti og –organisasjonar og bosniske ungdommar som kjem frå liknande rørsler. Vi har prøvd å skjøne meir av situasjonen i Bosnia-Hercegovina, før og nå, og vi har prøvd å skjøne korleis vi kan bruke erfaringar herifrå i Noreg.

Etter å ha høyrt om ein av verdas mest kompliserte politiske system, om krigen og om Dayton-avtala, er det meir den store forskjellen mellom Noreg og Bosnia-Hercegovina som slår oss.

Men så, i ei pause på veg til kiosken, er plutseleg slagordet på murveggen der – på svensk.

I går vitja den norske ambassadøren til Bosnia-Hercegovina, Jan Braathu, oss. Han kan meir enn dei fleste om kva som bind dei to landa saman. Han meinte at ein har ein jobb å gjere i både Bosnia-Hercegovina og for å få fleire unge til å stemme. Og då må vi hjelpe kvarandre. Stecak jobba i fjor for å auke valdeltakinga i det bosniske valet blant bosniarar i Noreg, men ambassadøren minna oss også om at valdeltakinga blant unge norsk-bosniarar i norske val er veldig låg.

Så er kanskje ikkje avstanden mellom landa våre så stor likevel. Ikkje berre kan vi lære av alt bosniske ungdomsorganisasjonar har fått til, vi treng også deira hjelp i vårt demokrati.

Ikkje vent på ein helt

Kven skal ein sette lit til om ein vil endre samfunnet? Gamle heltar eller seg sjølv? Det er spørsmålet bandet Dubioza kolektiv stiller fansa sine. I dag møtte to av bandmedlemmene norske ungdomsorganisasjonar på studietur i Sarajevo.

Dubioza kolektiv lagar musikk med politiske tekstar om fred og toleranse, men også med sterk kritikk av urett som har skjedd og skjer i Bosnia-Hercegovina. Ein av songane dei har blitt mest kjent for er «Walter», som blei slept i samband med valet i fjor haust.

Videoen handlar om Walter, ein kjent figur i Bosnia-Hercegovina. Forskjellen er berre at Dubioza kolektiv har gjort han til ein antihelt som må leite etter mat i søppelkasser. Samstundes ser ein folk i ein limousin som festar. Dei skal symbolisere dei som sit med makta i Bosnia-Hercegovina, i følgje Brano Jakubović og Vedran Mujagić .

Responsen videoen fekk viste at dei hadde treft ei nerve. Bandet hadde fire konsertar i ulike byar i samband med valet, og konserten i Tuzla hadde mange tusen besøkande – fleire enn noko anna valarrangement i byen.

Bodskapen vår er at du ikkje må vente på ein helt som skal redde deg, gjer heller noko med problema sjølv. Du kan til dømes gå og stemme, som ein start.

Høyr bandmedlemene Brano Jakubović og Vedran Mujagić bli intervjua om kvifor det er viktig å engasjere seg i politikk og stemme ved val:

Mykje å lære

Foto: Martin Bechmann

Overalt står det kvite kors og gravstøtter. Dei er klemt inn mellom husa i byen, plassert i ein hage. Vi ser dei frå bussen når vi køyrer frå flyplassen i Sarajevo, 24 ungdommar frå Noreg på studietur med LNU.

Så ser vi kulehola. Det er ikkje berre måling som har flassa av murveggane på husa, det er merker etter skot.

Her gjekk frontlina i krigen, seier han som fortel framme i bussen, og vi kikkar ut på jordet vi køyrer forbi.

– Og eg anbefaler ikkje å gå ut av vegen på høgre side her, for der er det eit minefelt, held han fram.

Det er frå oppe i desse fjellsidene rundt Sarajevo krigen blei utkjempa. ”MINE!” står det med kvit skrift på dei raude skilta med eit daudinghovud under.

For dei fleste i bussen er dette fyrste gong vi er i Bosnia-Hercegovina. Sjølv om det er over 15 år sidan krigen tok slutt, er den framleis det fyrste vi ser. Kor lang tid skal det gå før vi tenker på Bosnia-Hercegovina som noko anna enn eit krigsherja land?

Dei som kan få det til, er dei unge bosniarane. Denne veka er Rød Ungdom, Unge Venstre, Sosialistisk Ungdom, Unge Høyre, KrFU, Senterungdommen, AUF, ISU, Europeisk Ungdom og Skeiv ungdom på studietur til Sarajevo med LNU og Stecak for å lære om korleis bosnisk ungdom har blitt mobilisert til å stemme i val. Vi har nemleg mykje å lære av arbeidet som blei gjort rundt valet her i haust.

Følg med på LNUblogg dei neste dagane for å finne ut kva norske ungdomspolitikarar har å lære om å få ungdom til å bruke stemmeretten.